Raadsleden & Veiligheid

Partners

  • http://www.griffiers.nl
  • http://www.griffiers.nl
  • http://www.rijksoverheid.nl/ministeries/venj
  • http://www.rijksoverheid.nl/ministeries/venj
  • http://www.raadslid.nu/
  • http://www.raadslid.nu/
  • http://www.vng.nl
  • http://www.vng.nl
  • http://www.griffiers.nl
  • http://www.griffiers.nl
  • http://www.rijksoverheid.nl/ministeries/venj
  • http://www.rijksoverheid.nl/ministeries/venj
  • http://www.raadslid.nu/
  • http://www.raadslid.nu/
  • http://www.vng.nl
  • http://www.vng.nl

Tips voor specifieke politieke functies

Deze rubriek beschrijft vier specifieke politieke opdrachten op het veiligheidsdossier:


Omgaan met incidentgevoeligheid


Het veiligheidsdossier is ‘incidentgevoelig’. Denk aan mediaberichten over ‘terroriserende’ of ‘onaantastbare’ jeugdgroepen, misstanden met fysieke veiligheid op een bedrijventerrein of een grote brand. Maar ook zaken als (te) hoog water, stroomuitval, overlast bij een opvangvoorziening van verslaafden of een serie woninginbraken of overvallen. Dit resulteert, logischerwijs, bijna automatisch tot een politiek debat en politieke vragen.

Aandachtspunten

  • Stel vast of het gaat om een eenmalige gebeurtenis (een ‘echt incident’) of om een incident met structurele oorzaken, dat daarmee een voorbode is voor nieuwe problemen (‘structureel incidentalisme’).
  • Handel een echt incident af in het politieke debat. Dit is geen ‘incidentenpolitiek’; het is belangrijk om een incident dat ‘leeft’ (bijvoorbeeld in de media) zakelijk af te sluiten.
  • Zorg dat een incident dat op beleidsmatige tekortkomingen wijst, resulteert in maatregelen. Wat begint als ‘incidentenpolitiek’ kan uitgroeien tot waardevol lokaal beleid.
  • Incidenten kunnen aanleiding zijn voor een fractie(voorzitter) om zich langdurig in te zetten op een dossier. Wat begint als ‘incidentenpolitiek’, kan uitgroeien tot consequente politieke focus op een dossier.

Omgaan met emotionaliteit


Het veiligheidsdossier is (ook) gevoelig voor emotionaliteit; publiek en mogelijk ook politiek. Die emotionaliteit kan verbonden zijn met incidenten, maar evengoed met beleidstrajecten. Indien besluiten, incidenten of beleidstrajecten gepaard gaan met emotionaliteit, dienen raadsleden dit te kanaliseren in een zakelijk politiek debat.

Aandachtspunten

  • Trek niet te snel conclusies, maar zoek uit wat er is gebeurd of speelt. Sta daarbij open voor feiten en meningen (van burgers), ook als die niet stroken met standpunten die uw fractie heeft ingenomen. Bedenk dat emotionele burgers – die zich mogelijk grof uiten – nog steeds gelijk kunnen hebben. Dit is een typische politieke taak, want bestuurders of ambtenaren die zich al jaren verdiepen in een beleidstraject zijn lang niet altijd geneigd zich open op te stellen naar burgers.
  • Vertaal emotionele argumenten naar een zakelijk en open debat.
  • Probeer de emotionaliteit van burgers of ondernemers te begrijpen en te kanaliseren, zeker als u er oprecht van overtuigd bent dat de emotionaliteit niet in een redelijke verhouding staat tot de veiligheidsproblematiek of –risico’s.
  • Komen emotionele burgers inspreken? Probeer contact met hen te leggen en laat ze hun verhaal vertellen. Doe niet moeilijk over de maximum spreektijd die een inspreker formeel heeft. Dit soort inspraak raakt de lokale politiek aan het hart. Geef burgers de ruimte en het woord en neem de inhoudelijke overwegingen serieus.

Korte en lange termijn doelstellingen


Veiligheidsproblemen kunnen zo acuut zijn dat het nodig is om onmiddellijk op te treden. Denk bijvoorbeeld aan een piek van berovingen op het strand, een toename van de overlast van criminele jongeren of een piek van overvallen of woninginbraken. Tegelijkertijd kunnen veiligheidsproblemen zulke diepliggende oorzaken hebben dat grote ingrepen en een jarenlang traject noodzakelijk zijn. Denk bijvoorbeeld aan de wijkenaanpak in kwetsbare wijken.

De aanpak van een veiligheidsprobleem kan bestaan uit trajecten met en zeer verschillende signatuur en looptijd. Openbare orde-trajecten (politie, stadstoezicht) kennen vaak een kortere doorlooptijd en beter meetbare targets dan hulpverleningstrajecten.

Aandachtspunten

  • Denk na over de termijnen van doelstellingen: wanneer moeten de resultaten zichtbaar worden?
  • Bedenk dat zowel beleidsmaatregelen met een korte termijnperspectief als maatregelen met een lange termijnperspectief een probleem kunnen verhelpen.
  • Houd bij evaluaties rekening met het tijdsperspectief van maatregelen. Waak voor te snelle evaluaties (effecten kunnen redelijkerwijs nog niet zichtbaar zijn).

Veiligheid en (goed) algemeen bestuur


Veel bestuurlijke besluiten hebben invloed op de veiligheidssituatie. Veiligheid hangt samen met besluiten over woningbouwprojecten, met de verdeling van (sociale huur-)woningen, met de kwaliteit en prestaties van het onderwijs, met de lokale werkgelegenheid en met opvangtrajecten voor kwetsbare groepen (bijvoorbeeld daklozen).

Het is voor de veiligheidssituatie ook van belang dat er voldoende banen zijn in de regio voor  jongeren. Evengoed heeft de fysieke kwaliteit en woonvoorraad van een nieuwbouwbuurt gevolgen voor de veiligheid. Dit vergt een politieke blik die nog integraler is en een nog langere termijn bestrijkt dan het integraal veiligheidsbeleid.

Aandachtspunten

  • De maatregelen op allerhande beleidsterreinen (bijvoorbeeld woningbouw, onderwijs, werkgelegenheid) hebben consequenties voor de lokale veiligheid. Die beleidsterreinen liggen echter niet in handen van gemeenteambtenaren met ‘veiligheid’ in hun portefeuille. Juist daarom is het belangrijk dat dit soort verbanden in het denken en doen van lokale bestuurders én raadsleden – en dus in het politieke debat - wel worden gelegd.
  • Voorkom te veel optimisme bij maatregelen om een stad of wijk ‘met een bestuurlijke omweg’ veiliger te maken. Sociale huurwoningen bouwen náást dure woningen is bijvoorbeeld geen toverformule die veiligheidsbeleid overbodig maakt. Als kwetsbare jongeren een diploma halen, liggen er nog steeds verleidingen op de loer.
  • Denk na over meer verbanden tussen veiligheidsbeleid en meer algemeen bestuurlijk handelen en beleid. Doe dit niet breedsprakig, maar zoom ook in op een of twee bestuurlijke speerpunten. Bijvoorbeeld op de werkgelegenheid voor jongeren en de aansluiting tussen het lokale/regionale onderwijs en dit segment van de lokale/regionale arbeidsmarkt.

raadsleden-en-veiligheid/politieke-kaders-stellen(333,31)
raadsleden-en-veiligheid/politieke-controle(288,144)
raadsleden-en-veiligheid/volksvertegenwoordiging(485,19)
raadsleden-en-veiligheid/specifieke-politieke-functies(770,31)
raadsleden-en-veiligheid/veilige-publieke-taak(705,161)
raadsleden-en-veiligheid/bevoegdheden-burgemeester(461,188)